Sign in

Wim Berkelaar

@wimberkelaar.bsky.social
3.2K followers 20 following 1.7K posts

Historicus: OVT/VPRO, Historische BoekenCast Historisch Nieuwsblad. Voorheen HDC/Vrije Universiteit Amsterdam. Lang commentator DiDD/EO. Schrijf op eigen website over alles wat me boeit: wimberkelaar.com

PostsRepliesMedia
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 21h
In herinnering: het wonderbaarlijk leven van Václav (1936-2011) die van toneelschrijver en dissident tot president van Tsjechoslowakije werd na de ondergang van het communisme. Hij poogde steeds (voorbeeldig) in waarheid te leven. Dit is zijn geboortedag: wimberkelaar.com/2016/12/04/h...
wimberkelaar.com
Het taaie humanisme van Václav Havel, de dissident die president werd
Hoewel Václav Havel evenals als Nelson Mandela en Martin Luther King een icoon had kunnen worden van vrijheid en verdraagzaamheid is hij na zijn dood in 2011 vrij snel in de vergetelheid geraakt. T…
1233
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 22h
Wie gisteren niet in de gelegenheid was de documentaire over vrijdenker, journalist en anarchist Anton Constandse te beluisteren maar wel in zijn leven en werk geïnteresseerd is: het eerste deel is hier terug te luisteren: www.vpro.nl/ovt/artikele...
vpro.nl
OVT Doc: Anton Constandse: vrijdenker tegen de stroom in
Hij was anarchist, journalist, schrijver en een uitgesproken verdediger van de vrijheid van denken: Anton Constandse (1899–1985). Hij maakte vroeg naam met zijn radicale ideeën gericht tegen autoritei...
392
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 03/10/2026
Morgenochtend is - ergens tussen 11 en 12 uur - bij @ovt-vpro.bsky.social het eerste deel van de tweedelige documentaire over journalist, anarchist en vrijdenker Anton Constandse (1899-1985) te beluisteren,gemaakt door kleinzoon Paul van der Gaag in samenwerking met mij: www.vpro.nl/ovt/artikele...
vpro.nl
OVT Doc: Anton Constandse: vrijdenker tegen de stroom in
Hij was anarchist, journalist, schrijver en een uitgesproken verdediger van de vrijheid van denken: Anton Constandse (1899–1985). Hij maakte vroeg naam met zijn radicale ideeën gericht tegen autoritei...
33710
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 01/10/2026
Ik zag dezer dagen de boeiende film over De Gaulle. De afgelopen maanden kwam ik op een andere manier met hem in aanraking en wel via zijn cultuurminister maar vooral befaamd schrijver André Malraux (1901-1976). Over deze fascinerende figuur schreef ik dit: wimberkelaar.com/2026/10/01/a...
wimberkelaar.com
André Malraux, fantasierijk fenomeen, levend na ‘de dood van God’
Een mooie recensie van Berend Sommer in de Volkskrant van 18 juni van de heruitgave van de roman La condition Humaine bracht ineens André Malraux (1901-1976) bij me terug. Ik koesterde altijd al ee…
0112
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 29/09/2026
Sterfdag van Hella Haasse (1918-2011), schrijfster van een enorm oeuvre dat mij lang is ontgaan maar dat ik in 2022 ontdekte dankzij de biografie die Aleid Truijens over haar schreef. Naar aanleiding van dat boek schreef ik dit: wimberkelaar.com/2022/05/17/o...
wimberkelaar.com
Over het imago van schrijvers: mijn ontdekking van Hella S. Haasse dankzij Aleid Truijens
Zondag 1 mei jongstleden was het mijn beurt boeken te bespreken voor het historisch radioprogramma OVT van de VPRO. Dikwijls kies ik mijn boeken zelf maar soms ook krijg ik van redactrice Christian…
3101
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 28/09/2026
Ook ik heb, als vele anderen, de film over Charles de Gaulle gezien: voortreffelijk acteerwerk door alle acteurs, voorop door Simon Abkarian als de generaal. Het is een klassiek heldenepos maar het moet gezegd: De Gaulle was in al zijn eigenzinnigheid een figuur van betekenis.
3200
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 28/09/2026
Nu gaat het vaak over de terugkeer van het christendom, na de Tweede Wereldoorlog heerste er juist angst voor secularisatie. Tegenover de populaire atheïst Jean-Paul Sartre stond zijn gereformeerde generatiegenoot S.U. Zuidema (1906-1975), wiens sterfdatum het is: wimberkelaar.com/2019/07/05/s...
wimberkelaar.com
Sartre, Zuidema en de slag om de secularisatie
Alweer ruim een decennium geleden (in 2012) promoveerde een goede collega van me aan de Vrije Universiteit tot doctor in de historische wetenschap. Na afloop van die gelegenheid was er, zoals te do…
030
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 27/09/2026
Wat een goed en indringend verhaal over vader Alexander en zoon Nicolas Werth.👇En ook: wat een treurig stemmend land is Rusland toch, alsmaar (en onder Poetin steeds sterker) in de greep van imperialisme, dictatuur en autocratie. Ook goedwillende Russen lijden eronder of ontvluchten het land.
170
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 26/09/2026
Vanmiddag is het zover: in Oorlogsmuseum Overloon spreken met het onovertroffen duo René Kok en Erik Somers bij de opening van de tentoonstelling “Hitler. De macht van het beeld”, die tot en met april 2027 te zien zal zijn. Ze baseerden de tentoonstelling op hun uitstekende boek👇
0142
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 25/09/2026
Wie een godsdienst belijdt gelooft doorgaans in een leven na dit leven. Maar gelooft er werkelijk iemand in ‘een nieuwe hemel en een nieuwe aarde’, waarin alle doden uit de dood zullen opstaan en beoordeeld worden en ‘de tranen afgewist’, zoals geschreven staat? Ik betwijfel het.
760
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 24/09/2026
Het leven vliegt voorbij, we zijn “wreed van menselijk begeren” (J.C. Bloem) en dan popt er iemand in je op die uit de tijd is, “dood en weggeraakt” (W.F. Hermans). Ik denk ineens aan Menno Postma, historicus en kenner van de Portugese geschiedenis, jaren geleden gestorven. I.M.
091
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 23/09/2026
Verstandig artikel van de directeur van het Humanistisch Verbond👇: de term “joods-christelijke beschaving” wordt misbruikt om anderen uit te sluiten. En seculiere humanisten worden ten onrechte beschouwd als vijand van de “joods-christelijke beschaving”: www.volkskrant.nl/columns-opin...
volkskrant.nl
Opinie: Gebruik ‘joods-christelijke cultuur’ niet als politiek wapen
De extreemrechtse partij AfD won onlangs de verkiezingen in Saksen-Anhalt. Onder de vlag van de ‘joods-christelijke cultuur’ wordt inmiddels ook in Nederland een behoorlijk deel van de bevolking tot v...
3122
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 22/09/2026
Komende zaterdagmiddag om 14.00 uur is de opening van de tentoonstelling "Hitler. De macht van het beeld" in Oorlogsmuseum Overloon, samengesteld door het onovertroffen en onafscheidelijke duo René Kok en Erik Somers, lang medewerkers van het NIOD. Ik spreek met hen over de propaganda van de nazi's.
082
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 21/09/2026
Zeven jaar geleden alweer dat historicus en columnist Dirk-Jan van Baar (1957-2019) op deze datum stierf. Hij keerde zich in zijn laatste levensjaren tegen de opkomst van extreem rechts (Baudet c.s.) en tegen opiniemakers die daar nonchalant over spraken: wimberkelaar.com/2019/09/28/t...
wimberkelaar.com
Tegen de waan van de dag: bij de dood van historicus en columnist Dirk-Jan van Baar (1957-2019)
Afgelopen zondag, 21 september, stierf historicus en essayist Dirk-Jan van Baar (1957-2019). Zijn dood is door vrienden wel gesignaleerd maar nauwelijks door de vaderlandse pers. Hij werd in een ma…
2238
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 20/09/2026
Ik ontdek nu pas dat Koos van Weringh (1934-2026) is gestorven. Deze socioloog werkte als criminoloog maar liet zich kennen als breed geïnteresseerd essayist. Waarschijnlijk ook de grootste Nederlandse kenner van politieke tekenaars. Hij schreef o.m. over de befaamde Albert Hahn.
0131
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 20/09/2026
Indrukwekkend verhaal over een echtpaar dat in 1973 de oversteek waagde naar (de toen nog Britse kolonie) Hongkong via een 6 uur lange zwemtocht in een poging de beruchte Culturele Revolutie van Mao Zedong te ontvluchten. Nu is ook Hongkong onder de knoet gebracht: www.volkskrant.nl/kijkverder/v...
volkskrant.nl
Op de vlucht voor Mao zwommen zij naar vrijheid in Hongkong, nu dreigt China hun geschiedenis uit te wissen
Op de vlucht voor Mao’s schrikbewind zwommen vele jonge Chinezen naar Hongkong. Vijftig jaar na het einde van de Culturele Revolutie zien deze vrijheidszwemmers hoe hun vanuit China opnieuw het zwijge...
190
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 19/09/2026
Volgende week zaterdagmiddag (26 september) is in het Goethe-instituut in Amsterdam (Herengracht 470) een bijeenkomst over “Kafka, de wetenschap en de techniek”, georganiseerd door de Nederlandse Franz Kafka-Kring. Wees welkom. Ziehier het programma: kafka-kring.nl/activiteiten...
kafka-kring.nl
Kafka, de wetenschap en de techniek - Kafka-kring
bijeenkomst zaterdag 26 september 2026, 14-17 u, Goethe-Institut, Herengracht 470, Amsterdam Kafka had een opmerkelijk grote belangstelling voor wetenschap en vooral voor techniek. Hij volgde de laats...
021
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 18/09/2026
Al eerder geconstateerd: het gaat helemaal mis met Israël. Kritische filmmakers worden bedreigd met het ontnemen van staatsburgerschap, de regering telt criminele ministers en ultraorthodoxen leggen hun wil op aan de samenleving. Zij verzieken het land: www.volkskrant.nl/buitenland/d...
volkskrant.nl
De ultraorthodoxe gemeenschap in Israël groeit, en wil dat heel Israël buigt voor haar regels
Geen koffie op zaterdag, geen jongens in de buurt van een meisjesschool: seculier Israël is het zat dat ultraorthodoxen haar manier van leven bedreigt. En dus is het een verkiezingsthema.
4125
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 17/09/2026
Iedere keer weer een groot genoegen: op pad met vriend @willembouwman.bsky.social. Kringloopwinkels afstruinen en vooral praten over het leven en de al dertig jaar durende vriendschap vieren.
2220
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 16/09/2026
Diepgaande beschouwing van de biografe van Joost Zwagerman over het verschijnsel ‘schrijversweduwen’. Maria Vlaar is zelf zo’n weduwe en werd als biografe geconfronteerd met twee weduwen. En natuurlijk ook over de bekendste schrijversweduwe (zie foto): www.nederlandseboekengids.com/20260915-mar...
nederlandseboekengids.com
Maria Vlaar | Mieke, get a life! Over schrijversweduwen en vrouwelijke biografen
De schrijversweduwe heeft geen beste reputatie. Ze geldt als een gevreesde kenau, een op geld beluste profiteur of een beklagenswaardige zeurpiet. In dit persoonlijke essay ontleedt biograaf Maria Vla...
160
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 15/09/2026
In herinnering: 20 jaar geleden stierf journaliste Oriana Fallaci (1929-2006) op deze datum. Ze schreef geschiedenis met haar boek “Interview met de geschiedenis” (1974) waarin ze politici scherp interviewde. Ze interviewde later o.m. ayatollah khomeini: wimberkelaar.com/2017/05/29/m...
2161
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 14/09/2026
In herinnering: geboortedatum van Kate Millett (1934-2017), Amerikaans boegbeeld van de tweede feministische golf die in "Sexual Politics" (1970) schrijvers als Norman Mailer en Henry Miller aanviel op seksisme. In 1979 betoogde ze in Iran tegen de vrouwenonderdrukking door de Ayatollahs.
070
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 13/09/2026
Voor wie mijn bespreking bij @ovt-vpro.bsky.social vanochtend niet gehoord heeft maar er wel in geïnteresseerd is: www.nporadio1.nl/fragmenten/o...
nporadio1.nl
Recensies met Wim Berkelaar
181
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 13/09/2026
Altijd in herinnering: geboortedag van anarchist en vrijdenker Anton Constandse (1899-1985). Door hem leerde ik als 18-jarige namen als Feuerbach, Stirner en Diderot kennen. Hij heeft in mijn jonge jaren een belangrijke invloed op mijn vorming gehad: wimberkelaar.com/2015/10/27/a...
wimberkelaar.com
Anton Constandse, de intrigerende erfenis van een vrijdenker, atheïst en politiek commentator
Op 30 oktober 2015 sprak ik in het onvolprezen radioprogramma OBA live van de Humanistische omroep over vrijdenker, atheïst en politiek commentator Anton Constandse (1899-1985) in de seri…
1202
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 12/09/2026
In herinnering: geboortedag van Jan Willem Schulte Nordholt (1920-1995), lang hoogleraar Amerikaanse geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Hij schreef al vroeg over Nederlands-Amerikaanse betrekkingen en was tevens een protestants-christelijk dichter: wimberkelaar.com/2019/11/29/h...
wimberkelaar.com
Het hele gamma van de menselijke natuur. J.W. Schulte Nordholt (1920-1995) in herinnering
Het is alweer bijna dertig jaar geleden dat de dichter en historicus Jan Willem Schulte Nordholt (1920-1995) stierf. Zijn dubbeltalent werd alom gewaardeerd. Onder dichters werd met sympathie over …
260
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 11/09/2026
Komende zondag bespreek ik voor @ovt-vpro.bsky.social: - Frédéric Martel, Tegen het Westen. In gesprek met onze vijanden - Menno ter Braak, Waarom ik Amerika afwijs - De tentoonstelling Bloed, zweet en tranen. De wereld van de zakdoek (Stadsmuseum Woerden)
170
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 11/09/2026
Tot een derde wereldoorlog hebben de aanslagen van 11 september 2001, nu een kwart eeuw geleden, niet geleid. De gevolgen waren echter enorm: verscherpte tegenstellingen tussen moslims en niet-moslims, wantrouwen tot op de huidige dag, grootschalige invasies in het Midden-Oosten.
382
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 10/09/2026
Premier Jetten, alom aanwezig op de sociale media, blijkt talloze berichten met kunstmatige intelligentie te schrijven, zo blijkt uit onderzoek.👇In het begin van zijn politieke loopbaan kreeg hij de bijnaam “Robot Jetten”. Klopt die anderszins dan toch?: www.volkskrant.nl/kijkverder/v...
volkskrant.nl
Rob Jetten liet socialemediaberichten door AI schrijven: ‘Op deze manier verwatert de authenticiteit van de premier’
Honderden berichten op sociale media van premier Rob Jetten en zijn partij D66 zijn door AI geschreven, blijkt uit Volkskrant-onderzoek. Deskundigen waarschuwen dat de premier daarmee zijn geloofwaard...
191
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 09/09/2026
Geïnspireerd door de geweldige documentaire “Riefenstahl” op Canvas (daar vanavond om 18.00 uur weer te zien) herlas ik het geweldige essay “Fascinating Fascism” van Susan Sontag dat een rechte lijn trekt tussen haar Hitler-verering en haar fascinatie voor de Nuba-stam in Soedan.
181
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 08/09/2026
Nu, 23 jaar na haar sterfdag, op Canvas te zien: de indrukwekkende, twee uur durende documentaire van Andries Veiel over de geraffineerde filmmaakster en propagandiste van het Derde Rijk, Leni Riefenstahl (1902-2003).
1112
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 08/09/2026
Het einde van Ongehoord Nederland?👇Interessant: jaren van demagogie, racisme en antisemitisme (achter de schermen) deden ON niet wankelen, het was een met zekere instemming getoond fragment van Hitler (het symbool van het kwaad) die het einde inluidt: nos.nl/artikel/2630...
nos.nl
Kabinet wil licentie Ongehoord Nederland intrekken: 'Het houdt een keer op'
Het gaat om een voorgenomen besluit, waar de omroep nog weerwoord op mag geven.
260
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 08/09/2026
Op deze datum maakte schrijver Joost Zwagerman (1963-2015) elf jaar geleden een einde aan zijn leven. Lezing van zijn werk en biografie leert dat verdwijning altijd al een thema van hem was: wimberkelaar.com/2026/01/14/n...
wimberkelaar.com
Nog eens: Joost Zwagerman, de schrijver die uiteindelijk zijn (noodlottige) thema vond
Tien jaar na zijn dood is de langverwachte biografie van Joost Zwagerman dan eindelijk verschenen. Ik las die, zoals veel anderen, zeer geboeid. Eerder al schreef ik over hem ( als ook over het ind…
372
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 07/09/2026
Ik ontdek nu pas dat NCRV-omroepster Tanja Koen (1925-2026) is gestorven, 100 jaar oud. Opmerkelijk: ze overleefde haar echtgenoot, de invloedrijke programmamaker Peter Koen (1923-1973), ruim een halve eeuw - ook hij NCRV. Ze figureren beiden in deze geschiedenis van de NCRV.
071
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 07/09/2026
In herinnering: sterfdag van de befaamde en omstreden Britse historicus A.J.P. Taylor (1906-1990). Zijn these dat Hitler een gewoon staatsman was die slechts kansen benutte werd bestreden door de Nederlandse historici Pieter Geyl en H.W. von der Dunk: wimberkelaar.com/2025/09/10/a...
wimberkelaar.com
A.J.P. Taylor en de controverse rond “The Origins of the Second World War”, een controverse waarin ook de Utrechtse historici Pieter Geyl en Hermann von der Dunk zich mengden
Recent ontving ik uit de bibliotheek van professor H.W. von der Dunk (1928-2018), de man bij wie ik in 1988 aan de Universiteit Utrecht afstudeerde, een nieuwe reeks boeken uit zijn omvangrijke bib…
250
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 06/09/2026
In de Volkskrant alweer de derde aflevering van een serie over pornografie in digitale tijden.Ik schreef eens over porno in analoge tijden, toen Nederlandse kooplieden flink geld verdienden in de sex-industrie. Daarover verscheen ooit een interessant boek: wimberkelaar.com/2015/10/09/g...
wimberkelaar.com
Geld en geilheid, een halve eeuw pornografie in Nederland
Ik heb altijd een sterke belangstelling voor de geschiedenis van seks gehad. Je hoeft geen aanhanger van Sigmund Freud te zijn om te beseffen dat veel menselijk contact onderhuids bepaald wordt doo…
141
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 05/09/2026
Ze bestaan nog steeds: mensen met enorme moed die in hardvochtige dictaturen in navolging van Václav Havel ‘pogen in waarheid te leven’, ook al levert hen dat misschien jarenlange gevangenisstraf op. Lida Moniava in Poetins Rusland is zo iemand: www.volkskrant.nl/politiek/ook...
volkskrant.nl
Ook geliefde Russische weldoener moet nu vrezen voor tien jaar cel
Een Russische weldoener die zich al jaren inzet voor ernstig zieke kinderen en jongeren met een beperking, hangt een jarenlange gevangenisstraf boven het hoofd vanwege kritiek op de oorlog. ‘Ik kan ni...
0143
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 05/09/2026
Geboortedag van schrijver Arthur Koestler (1905-1983) die een gevarieerd oeuvre schreef maar vooral beroemd werd met zijn roman "Nacht in de middag", over een communist die slachtoffer werd van de partijlijn. In 2012 verscheen de 10e druk met mijn nawoord: wimberkelaar.com/2015/06/08/a...
wimberkelaar.com
Arthur Koestler, de man die slaagde
Arthur Koestler was een politiek activist, een rusteloze zwerver, een womanizer, een wetenschapsjournalist en wat al niet meer. Maar hij dankt zijn naam en faam vooral aan zijn roman Nacht in de mi…
181
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 04/09/2026
Ik ontving dit👇persbericht over een nieuw boek van deze Britse theoloog. Er spreekt uit deze aanbeveling iets zeer aanmatigends: materialisme en liberalisme worden als “heidense afgoden” omschreven waartegen maar één remedie mogelijk is. Moet het christendom zo gepromoot worden?
530
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 04/09/2026
In herinnering: geboortedatum van de Amerikaanse schrijver Richard Wright (1908-1960). Vorige week publiceerde ik dit👇essay over deze auteur. Dikwijls beschouwd als 'stem' van zwarte Amerikanen was hij tevens een eigenzinnige en onafhankelijke geest: wimberkelaar.com/2026/08/26/h...
wimberkelaar.com
Het eigenzinnige engagement van schrijver Richard Wright
Tot voor kort ging literatuur van zwarte schrijvers vrijwel geheel langs me heen. Wel was er één schrijver voor wie ik een sluimerende interesse koesterde, te weten Richard Wright (1908-1960), maar…
042
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 03/09/2026
Onderzoek naar de ‘val uit een raam’ van Jan Masaryk, minister van buitenlandse zaken van Tsjechoslowakije in 1948. Wat het ook uitwijst, de communisten pleegden een staatsgreep. Zdenêk Dittrich, hoogleraar Oost-Europese geschiedenis in Utrecht, was een van de vluchtelingen: nos.nl/artikel/2629...
nos.nl
Tsjechië graaft minister op die in 1948 na communistische coup 'uit het raam viel'
De precieze reden voor de val van Masaryk uit zijn ambtswoning blijft tot op de dag van vandaag een mysterie. Het gebeurde midden in de Koude Oorlog, vlak na een communistische staatsgreep. Hij weiger...
2121
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 02/09/2026
Bizar: zelfs (dikwijls) korte ingezonden brieven in kranten blijken met kunstmatige intelligentie te zijn geschreven. Dit is niet alleen gemakzuchtig, mensen miskennen het enorme plezier en genoegen van zelf schrijven: www.volkskrant.nl/tech/onderzo...
volkskrant.nl
Onderzoek: ingezonden opiniestukken in Nederlandse kranten vol met AI
De opiniepagina’s van Nederlandse kranten worden voor een belangrijk deel geschreven met kunstmatige intelligentie. ‘Ik ben verrast door de schaal en de schaamteloosheid.’
4253
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 02/09/2026
Joost Niemöller weg bij Ongehoord Nederland. Hij is een fascinerend voorbeeld van radicalisering: begonnen als journalist en romanschrijver en eindigend als Poetin-propagandist. Hij had daarnaast ook nog waardering voor Holocaust-ontkenner David Irving: nos.nl/artikel/2629...
nos.nl
Hoofdredacteur Niemöller na uitspraken over Hitler weg bij Ongehoord Nederland
De directe aanleiding is 'verschil van inzicht over de inhoudelijke koers en recente programmering', laat de omroep weten. De Hitler-uitspraken worden niet genoemd.
4111
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 01/09/2026
Willem Frederik Hermans schreef eens het verhaal “Hundertwasser, honderdvijf en meer”. Het is 105 jaar geleden dat hij geboren werd, de schrijver van klassiekers als “De donkere kamer van Damokles” en “Nooit meer slapen”.Hij was ook een geëngageerd auteur: wimberkelaar.com/2018/08/01/h...
wimberkelaar.com
Het tegenstrijdige engagement van Willem Frederik Hermans
Zomer 2018. Het is, zoals dat heet, ‘komkommertijd’. Ik (her)lees onder meer Willem Frederik Hermans. Hij schreef zelf eens (in Fotobiografie, 1969) over een familievriend: ‘Ik kan zeggen dat hij e…
0111
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 31/08/2026
Een halve eeuw geleden stierf de theoloog K.H. Miskotte (1894-1976) op deze dag. Hij nam principieel stelling tegen het nationaalsocialisme. Zijn leven werd getekend door een drama. Na de oorlog hoogleraar in Leiden waar hij wat in isolement verkeerde: wimberkelaar.com/2017/10/13/k...
wimberkelaar.com
K.H. Miskotte: de turbulente theologie van een getroebleerd leven
Onlangs publiceerde ik op de website van het vaktijdschrift Bijdragen en Mededelingen betreffende de geschiedenis der Nederlanden (BMGN) een recensie over de biografie van Herman de Liagre Böhl ove…
0101
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 29/08/2026
Een persoonlijk bericht, nu velen me (zeer gewaardeerd!) een goed bezoek aan München hebben gewenst en tips gaven wat niet gemist moet worden: de reis gaat niet door omdat mijn vrouw een blindedarmontsteking blijkt te hebben en vandaag geopereerd moet worden. München moet wachten
1170
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 28/08/2026
Binnenkort naar München, een stad die door velen wordt geroemd om de kunstcollecties en het natuurschoon. Ook een stad met een beladen verleden als “Hauptstadt der Bewegung”. Ik lees ter voorbereiding momenteel deze geweldige catalogus (uit 2001) bij een toenmalige tentoonstelling.
171
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 27/08/2026
Treffend geformuleerde reactie op de zoveelste provocatie van dit ongehoorde duo👇dat van geen ophouden weet.
0101
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 26/08/2026
Ik had altijd al een sluimerende belangstelling voor hem maar las nu eerst echt het werk van de Afro-Amerikaanse schrijver Richard Wright (1908-1960). Hij schreef veel over de positie van 'zwart Amerika', maar bleef tegelijk een eigenzinnig individualist: wimberkelaar.com/2026/08/26/h...
wimberkelaar.com
Het eigenzinnige engagement van schrijver Richard Wright
Tot voor kort ging literatuur van zwarte schrijvers vrijwel geheel langs me heen. Wel was er één schrijver voor wie ik een sluimerende interesse koesterde, te weten Richard Wright (1908-1960), maar…
3100
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 25/08/2026
Sterfdag van filosoof Friedrich Nietzsche (1844-1900). Telkens als ik aan Nietzsche denk, denk ik aan het geweldige boek dat Lesley Chamberlain ooit over hem schreef: een 'intieme' biografie over de filosoof die intimiteit zocht maar nooit werkelijk vond: wimberkelaar.com/2016/04/18/f...
wimberkelaar.com
Friedrich Nietzsche en de vriendschap van Lesley Chamberlain
Met Friedrich Nietzsche onderhoud ik een haat-liefde verhouding. Soms denk ik: wat een geëxalteerde auteur, vol van heftige gedachten over de Duits-christelijke cultuur waarin hij groot werd, gedac…
3102
Wim Berkelaar @wimberkelaar.bsky.social · 23/08/2026
23 augustus: in 1939 de dag dat het Molotov-Ribbentroppact werd ondertekend en Oost-Europa werd verdeeld tussen Nazi-Duitsland en Sovjet-Rusland. Alle beweringen van dictator Poetin ten spijt: zijn geliefde Rusland was bij het begin van WO II evenzeer agressor als Nazi-Duitsland.
43714