Maandag 31 augustus 2026 overleed Wendell Berry – het ‘ecologische geweten van Amerika’ – op 92-jarige leeftijd. Hij was landbouwer ‘uit vrije keuze’ en schreef als dichter, romancier en essayist een ...

‘Elle était entièrement noire, simplement là, aussi angoissante qu'un vide, un trou ... alors je sus qu'elle n'avait pas menti, qu'elle était DIEU.’ [‘Zij was helemaal zwart, gewoon daar, even beklemm...

In het weekblad Knack van 24 juni 2026 publiceerde Dirk Draulans het artikel 'Waarom we steeds minder kinderen krijgen (en steeds minder seks hebben)'. Hij bespreekt daarin verschillende maatschappeli...

Mijn lichaam liet enkele weken geleden weer zien en merken dat ik het niet begrijp. Ik begreep dus mijn eigen rotlijf niet. Dat gebeurde vroeger wel vaker, maar ik dacht verkeerdelijk dat het ondertus...

Daten. Er wordt weleens wat lacherig over gedaan. Maar wat als je graag een (nieuwe) relatie wilt en eigenlijk niet goed weet waar je mensen kunt ontmoeten? En als je iemand ontmoet: hoe weet je dan o...

Een staatsbegrafenis. Dat is de eer waarmee Ratko Mladić deze aardbol mag verlaten. In Servië geldt de voormalige generaal als nationale held. Elders is hij de massamoordenaar met allitererende bijnam...

Wie vandaag de dag de krantenpagina's openslaat, botst onvermijdelijk op een muur van pessimisme over onze digitale gewoonten. Sociale media worden beschreven als destructieve aandelenmachines, scherm...

Geen enkele filosofie, geen enkele wetenschap, is er tot nu toe in geslaagd te verklaren waarom wij en de wijde wereld bestaan. En aangezien onze maatschappij evenmin haar waarom kan duiden, ontspring...

‘Opa Ratko geeft jullie een kus!’ hoor ik op zestien november 2018 in het Servische tv-programma ‘Goedemorgen, Servië!’ Aan het woord is Ratko Mladić, die over de telefoon spreekt vanuit zijn cel, waa...

'Werkelijk, ik leef in duistere tijden!', schreef Bertolt Brecht in de jaren dertig van de vorige eeuw, in het gedicht ‘Aan wie na ons komen’ ('Svendborger Gedichte II', in: 'Over de aardse liefde en ...

Mag het nog stil zijn?

Een update

Deze zomer werd het op verschillende manieren duidelijk dat het bestaande model aan het wankelen is. Het kapitalisme leverde een deeltje van de wereld grote materiële en fysieke welstand op, maar het ...

Menselijke vindingrijkheid zal zich blijven uiten in technologische vooruitgang. Wellicht is daar zelfs nog een versnelling in de maak met dank aan het alsmaar hoger gemiddeld opleidingsniveau. Er is ...

Mei 78

‘Ik meen niet te weten wat ik niet weet.’ – Plato, 'Apologie', 21d, vert. School voor Filosofie Amsterdam, in: 'Platoon Verzameld Werk', Ars Floreat, 2010

Sophie Straat begint met een deel van haar publiek af te zonderen van de rest. Dat doet ze in twee stappen.

Wie herinnert zich nog de steekkaarten geordend volgens trefwoord, de bibliotheken ingedeeld volgens het decimale systeem? Wie herinnert zich de lijvige encyclopedieën die prominent de boekenkasten vu...

Dit is de laatste aflevering in de reeks blogs over Aotearoa door Johan Swinnen. Op 6 september 2026 verschijnt een rijk geïllustreerd boek 'Panorama van Aotearoa. Kunst, natuur en humanisme in Nieuw-...

Het 'Freedom of Thought Report' bewijst mét cijfers dat de vrijheid van niet-gelovigen wereldwijd afkalft; maar cijfers verklaren geen mechanismen. Daarvoor moet je inzoomen: in de VS lopen religieus-...

Aanslagen op Pride, de veroordeling van Salman Rushdies aanvaller en de vervolging van andersdenkenden leggen dezelfde blinde vlek bloot: godsdienstvrijheid gaat niet alleen over het recht op geloof, ...

Aanleiding voor deze tekst is een artikel van journalist Tex Van Berlaer dat op 21 juni 2026 verscheen in het weekblad Knack met de titel 'Vlaanderen Vlaams: hoe het Vlaams Belang opnieuw flirt met et...

Enige tijd geleden had ik het privilege op deze blog te mogen badineren over de al dan niet bestaande gevoelens van AI en of we daar wel of niet rekening mee moeten houden, indien de ontologische vraa...

Johan Braeckman spreekt met Koos Knol over zijn boek 'Ik droomde dat je kwam' (Uitgeverij Noordboek, 2026).

De beelden uit Ceuta zijn de wereld rondgegaan. Grote groepen jonge mensen die proberen de Spaanse enclave te bereiken. Militairen die worden ingezet. Doden. En krantenkoppen die spreken over een ‘bes...

Reeds meerdere dagen toont het nieuws de duizenden mensen in de Middellandse Zee die het Spaanse eiland Ceuta zwemmend trachten binnen te komen. Tientallen zijn intussen verdronken.

Op 4 juli jongstleden was het precies 250 jaar geleden dat de Amerikaanse onafhankelijkheidsverklaring in Philadelphia werd ondertekend. Deze verjaardag werd met de nodige luister gevierd in de VS en ...

In Māpua ontmoet ik een Māori-kunstenaar bij wie moko* geen decoratie is, maar een vorm van afstamming, genezing en menselijke waardigheid.

Bij Leopold Flam is spreken nooit iets wat vanzelf gaat. Op het moment dat wat gezegd wordt zijn dragend vermogen verliest, zodat men kan spreken zonder dat de woorden nog iemand binden, wordt spreken...

Een essay over 'Een zoektocht naar menselijkheid (deel II). Dirk Verhofstadt in gesprek met Johan Braeckman', 2026.

De afgelopen jaren heeft Rusland de repressie van de lgbtq-gemeenschap aanzienlijk aangescherpt.

Een paar jaar geleden bracht ik mijn boek 'Ik ben geen witte man uit' (uitgegeven door ASP in de reeks ‘Kwintessens’). Daarin had ik het uitgebreid over de verschuiving in het taalgebruik van ‘blank’ ...

De vele publicaties over generatieve artificiële intelligente (GenAI) in de eerste helft van dit jaar tonen enkele interessante trends: (1) AI-consumenten gebruiken GenAI waar het niet voor bedoeld wa...

Artificiële intelligentie wordt vaak voorgesteld als een revolutie: een technologische doorbraak en een onmisbaar hulpmiddel voor de toekomst.

De aankondiging dat de Belgische Staat de kerncentrales in België helemaal zal overnemen heeft het kruispunt kernenergie-klimaat weer op de voorpagina's doen verschijnen.

De specificiteit van het levensbeschouwelijk onderricht en de autonomie van de bevoegde levensbeschouwelijke instanties worden geborgen door artikel 9 van het Verdrag tot Bescherming van de Rechten va...

Tijdens mijn roadtrip door Aotearoa botste ik er voortdurend op. In kleine dorpen waar verder nauwelijks iets gebeurt. In provinciestadjes met één hoofdstraat, een café en een paar winkels. In grotere...

Om dit allemaal te verwerken had ik een wandeling nodig. Mijmerend liep ik de ruim drie kilometer van het Haagse Statenkwartier naar het centraal station. Hoe zou het de volgende keer met haar zijn?

Enige tijd geleden hadden enkele leerkrachten zedenleer en godsdienst van een GO! school het plan opgevat om met hun leerlingen van de hoogste graad het justitiepaleis van Gent te bezoeken. Les geven...

Johan Braeckman spreekt met Lode Lauwaert over zijn boek 'AI, wat niemand ons vertelt' (Uitgeverij Prometheus, 2025).

Er scrolt een filmpje voorbij. Iemand huilt. Een politicus zegt iets schokkends. Een bekende stem bevestigt precies wat je al vermoedde. Onderaan het beeld staat, klein en bijna beleefd, dat het om AI...

Onder alle matteüseffecten spant ons pensioenstelsel ongetwijfeld de kroon, en het wordt bij de recentste hervorming verder versterkt. Het matteüseffect is het verschijnsel waarbij voordelen en rijkdo...

Nieuw-Zeeland presenteert zich graag als een jong, soepel en eigentijds land: groen, open, verstandig, postkoloniaal in wording, met een goed geweten en een nog betere luchtkwaliteit. En dat is het oo...

'Cruciaal is dat je jezelf overhaalt om van de wereld te houden. Als je de schoonheid ziet van de breekbare menselijke soort, van bouwkunst, sport, staatsrecht, gastronomie en al die andere manieren d...

De eenzaamheid bij Leopold Flam is dubbel. De meest voorkomende vorm en tegelijk ook de meest verontrustende vorm, betreft de enkeling op drift in de naamloze, gestandaardiseerde massa, tevergeefs op ...

In de vorige delen stonden taal, geweld, maakbaarheid en vrije wil centraal. In dit vijfde en laatste deel verschuift de aandacht naar de vraag naar menselijke zingeving.

Vandaag (wanneer ik dit schrijf) is het 16 juni, Bloomsday, de dag waarop de literaire wereld de fictieve wandeling van Leopold Bloom door Dublin herdenkt, de protagonist van James Joyce’s 'Ulysses' u...

In de vorige delen van deze tekst stonden taal, geweld en de menselijke maakbaarheid centraal. In dit vierde deel verschuift de aandacht naar de vrije wil.